FarhangIran
 
 
 
 
 
 
 
 
 
برگ نخست
در باره ما
پیوند با ما
راهنما
جستجوی پیشرفته
یاد داشت روز
سیاسی-اجتماعی
ترجمه روزنامه ها
تاریخی-فرهنگی
شاهنامه فردوسی
شاهنامه خوانی
زرتشت، اوستا، گاتها
سیمرغ در فرهنگ ایران
جشن های ایرانی
خنیاگری
باغ ایرانی
نام های ایرانی
واژه نامه زبان پارسی
پرسش و پاسخ
یادمان های تاریخی
رو یداد ها
گفتگو ها
طنز
 
 
تازه ترین ها
پر بیننده ترین ها
 
 
 
 
 
 
برگ نخست arrow تاریخی-فرهنگی arrow جستار های تاریخی-فرهنگی arrow شاعر جهانوطن پاسپورت نداشت
شاعر جهانوطن پاسپورت نداشت چاپ ارسال به دوست
نویسنده علیشاه سلطانی   
۱۴ مرداد ۱۳۹۵
ناظم حکمت تداعی نام پنج روشنفکر ایرانی . مطالعه بیوگرافی ناظم حکمت راد ، شاعر و مبارز ترک ، خواننده را به پرسشهای آشنایی وامیدارد ؛ از جمله اینکه چرا تاکنون غالب آثار او به زبان فارسی ترجمه نشده اند ؟ آیا میتوان اورا یک توده ای ترک دانست ؟ چرا ترکیه به این شاعر جهانوطن پاسپورت نداد و از او سلب ملیت نمود ؟ زندگی پر فراز و نشیب ناظم حکمت مارا بیاد جامعه ، جنبش چپ ، سوسیال دمکراسی ، کمونیسم ، و تاریخ صد ساله اخیر ایران و ترکیه می اندازد .

ناظم حکمت ، شاعر انقلابی نوگرا و آوانگارد ، نمایشنامه نویس ، سوسیالیست و آزادیخواه جهانوطن ترک، در سال 1902 میلادی در مقدونیه عثمانی بدنیا آمد و درسال 1963در سن 61 سالگی در تبعید در مسکو درگذشت . پدرش پزشک و از اشراف ترکهای عثمانی و مادرش لهستانی تبار بود .

ناظم حکمت همچون نیما یوشیج، پدر شعر نو در ترکیه ، و همچون صمد بهرنگی کوشید تا  در میان نسل جوان و روستاها به روشنگری بپردازد . او همچون بیژن جزنی یکی از زندانیان سیاسی مقاوم زندانهای مخوف ترکیه بین سالهای 1950-1938 ، و همچون بزرگ علوی نماینده ادبیات مدرن بخشی از رنجبران جامعه ترکیه بود . وی همچون تقی ارانی و بعضی سوسیالیستهای دیگر آنزمان ، بارها ساختمانهای نرم و گرم مسکو و برلین را ترک نمود تا برای ادامه مبارزه به وطن بازگردد و خطر زندان و شکنجه و اسارت را تجربه کرد ، و همچون خسرو روزبه به سرپیچی از اطاعت کورکورانه در ارتش ضدمردمی کشور خود پرداخت .

ناظم حکمت از 16 سالگی دوره ملوانی وناخدایی را در نیروی دریایی ترکیه دیده بود ولی هیچگاه در ارتش خدمت نکرد . زندگی او میان مبارزه ، زندان ،  زنان و عشق گذشت . او بیش از 40 سال مبارزه ادبی فرهنگی سیاسی نمود، بیش از 15 سال را در زندانهای آسیایی ترکیه گذراند ، و بیش از پنج بار با زنان ترک و اروپایی ازدواج نمود .

  حزب کمونیست ترکیه از سال 1922 ممنوع گردید و چند رهبر آن بقتل رسیدند . ناظم حکمت بعد از آشنایی با کمونیسم، به شوروی گریخت و در دانشگاه " زحمتکشان خاورمیانه " در مسکو به تحصیل پرداخت . نخستین بار در سال 1928 حین بازگشت به وطن در مرز دستگیر شد . در سال 1938 بار دیگر به اتهام پخش اشعارش میان ملوانان نیروی دریایی ترکیه دستگیر و به 28 سال زندان محکوم گردید که در سال 1951 به دلیل اعتراضات جهانی و اعتصاب غذای وی ، از زندان ازاد گردید و بار دیگر به شوروی گریخت و در آنجا پناهنده سیاسی شد . در شوروی از او به عنوان قهرمان خلقها و زندانهای مرگ آور آسیا ،استقبال گردید ، و به عنوان قدردانی به او اجازه داده شد تا 24 ساعت در کنار جنازه لنین نگهبانی  دهد !.

سرانجام آثار او در ترکیه از سال 1972 ممنوع شدند . ناظم حکمت در آخرین لحظات پیش از مرگ برای خود و پسر خردسالش از کشور لهستان تقاضای شهروندی و گذرنامه نمود . بعد از مرگ در سال 1963 میلادی، او را در قبرستان مشاهیر تاریخ، در مسکو به خاک سپردند .

ناظم حکمت راد در غالب آثارش به دفاع از صلح ،عدالت ، پیشرفت اجتماعی ، تحولات انقلابی ، و حقوق انسانی پرداخت . وی در دهه بیست قرن گذشته با مکاتب و جنبش ادبی اکسپرسیونیسم و دادائیسم روس آشنا شد . اشعار وی تحت تاثیر شاعران فوتوریست و سمبولیست روس بودند . او تحت تاثیر مایاکوفسکی موجب نوگرایی در شعر و نمایش نامه نویسی ترکیه شد .

از جمله مجموعه اشعار او -  تلگرافهای ترکی ، در تابش نور قلب ام ، سفر بدون بازگشت ، مجموعه اشعار ، هوا مانند سرب سنگین است ، یوسف در سرزمین مصر ، و افکاری پیرامون هراکلیت در مسکو ، هستند . شعر حماسی او کتاب " شیخ بدرالدین ، مبارز و عدالتخواه " است .

ناظم حکمت بعد از اینکه ترکیه را بدلیل خطر احتمال ترور و دستگیری، به قصد فرار به شوروی ترک کرد ، با مایاکوفسکی و دیگر فوتوریستها آشنا شد و دو نمایشنامه خود یعنی " 28 ژانویه " و اهرام را منتشر نمود . نخستین نمایشنامه او " کرسی " در سال 1920 منتشر شد . او بین سالهای 1931-1929 نمایشنامه های اسکلت سر و دو کتاب شهر لال و " 835 جمله " را منتشر نمود . در سال 1959 نمایشنامه " شمشیر دوموکلس " و " همه فراموش ام کردند " منتشر گردید . در سال 1963 رمان اتوبیوگرافیک " آدم رمانتیک " او به پایان رساند .

از دیگر آثار او - نمایشنامه فراموش شده , نامه هایی به تارانتا بانو ، و خون سکوت میکند ، هستند . بعد از سال1932  دو کتاب " چرا بدریه خودکشی کرد ؟ " و "تلگراف شبانه " و نمایشنامه " خانه مرده " منتشر شدند . قبل از ترک ترکیه ، کتابهای حماسه جنگ آزادی بخش ، کتاب پنج جلدی چهرههای انسان ، نمایشنامه افسانه عشق و ترجمه کتاب جنگ و صلح تولستوی ، از او منتشر شدند . کتاب افسانه های عشق او تحت تاثیر ادبیات فارسی نوشته شده .

آخرین بروز رسانی ( ۲۴ مرداد ۱۳۹۵ )
 
 

دریافت آگاهی نامه

نشانی ایمیل شما:  
دریافت آگاهی نامه بیرون رفتن
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
انتشارات فرهنگ ایران
انتشارات فرهنگ ایران
گاهنامه فرهنگی
گاهنامه فرهنگی
گروه فرهنگ ایران
FaceBookFarhangiran
شاهنامه فردوسی
shahnameh
پرچم های ایران
Mozafaraldin-shah-ghajar.jpg
پوشاک زنان ایرانی
جنگ ابزار های ارتش ایران
RSS های فرهنگ ایران
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

Untitled Document
                              

Copyright © 2004, All rights reserved. Created by The Iranian cultural foundation
E-mail: webmaster[at]farhangiran.com