|
هنر و هنر مند خرد و خردمند دانش و دانشمند این بخش در بر گیرنده 615 نام می باشد
آبداگاش:خردمندی در زمان شاپور یکم ساسانی، (چ، رو) اترچیتره (مانند مادر زیسته) - نام خردمندی است، درچم: آتشین سرشت آذر نهاد، (ن، او)این نام امروز " اذر چهر" شده است آترخورنه (مانند خانه کهن تر) - نام خردمندی، درچم :دارنده فر، آتشین وفروغ وروشنایی، (ن، او) - آتردات:نام خردمندی، در چم: آفریده آتش، (ن، او)، آتردین: نام خردمندی، درچم: آتش اندیشه،نیک اندیش، (ن، او)، آتروان (مانند مادر زاد) -نام خردمندی، درچم:پاسدار آتش، (ن، او)، آتروخش (مانندآذرشهر) -نامخردمندی، در چم:نگهبان آتش، آترونوش (مانندآذر خموش) -نام خردمندی، درچم:دوستدار آتشوآتش برافروخته وبالنده، (ن، او)، آدم پیرا: باخرد، سازنده، رهبر، پیشوا، آموزنده، اذر باد:خردمند نامدار ساسانی که اوستا را گرد آورده، در چم:نگهبان آتش،پاسدار آتور آذر بد: نام خردمند زمان یزد گرد، در چم:نگهبان آتش، (ن، س)، آذر برزین: نام خردمندی، نام آتشکده بزرگ ایران که در کوه ریوند خراسان ویژه کشاورزان بود، در چم:آتش شکوهمند وسر بر کشیده، آذربوذی: خردمند زمان یزدگردیکم ساسانی، درچم:آتشین، (ن، س)، آذرپاد: از بزرگان خردمند شاپورساسانی( دوم)، در چم:نگهبان آتش، آذرپژوه: از نویسندگان و دانایان، آذرتوس: نام دانشمندی، آذر خورداد: از بزرگان سازنده آتشکده شکوهمند آذر خورداد، آذر زند: از خردمندان، در چم:آتش اندیشه، آتش خرد، (ن، س)، آذر فر: از بزرگان خردمند هخامنشی، درچم:آتش بزرگ و شکوهمند، آذر فرنبغ: از خردمندان غباد یکم وخسرو انوشیروان، درچم:آتش فره ایزدی، (ن، س)، اذر کیش: از دانشمندان، نام آتشکده ای در ایران، درچم:آتشین آیین، آذرکیوان: از اندیشمندان، آذر مهر: از بزرگان غباد ساسانی، در چم:آتش ایزد مهر، آذر مهر سپندان: خردمند زمان شاپور دوم، درچم:آتش مهراشویی، آذر هرمز: از خردمندان شوش، در چم:آتش اهورایی، آتش سرور دانا، اذر همایون: آوازه زردشت خردمند، درچم:آتش خجسته و فرخنده، آذرهوشنگ: نام نخستین دانشمند داستان پارسیان، آذری: سخنسرایی از سبزوار، آرداد: از خردمندان، درچم:آفریده آتش اشویی وپاک، (ن، ب)، آریاریس: پزشک زمان هخامنشیان، درچم:آریایی منش، (ن، ه) آزادسرو: از بزرگان خردمند خسرو انوشیروان دادگر، آزادمرد: دانشمند زمان ساسانی، آزادوارچنگی: نوایی باستانی آژیر: خردمند، هوشیار، زیرک، آسدین(مانند راستین) -خردمند زمان یزدگرد سوم، درچم:استوار دین، آسن خرد(آسن مانند کاشت ) -خرد درونی و زادی، (ن، ب) آگاس: بینا خردمند(ن، او) آگاه: دانا، بینا، خردمند، آموختار: آموزنده،آموزگار،استاد، آموزگار: آموختار،آموزنده، آموزنده: آموزش دهنده،نیک، آیین جمشیدی: نخستین نوا از آهنگهای باربد ابارغ( مانندروادل) -ازخردمندان، در چم:بلند پایه، (ن، او) اپرگ(مانند کمره ) -نام خردمندی ساسانی، در چم:بلند پایه،برتر، اتروهرمز(اترو مانند ورشو) -نویسنده و خردمند ساسانی، درچم:دانای آتشین، (ن، س) اتشتار(مانند مکن کار) -برادر بزرگ زردشت بینشمند، درچم:دارنده آتش،آتشدار، (ن، او)، اتوروخش(مانند نبودهست) -ازخردمندان، درچم:نگهبان آتش سربر کشیده و فروزان (ن، او) اخنیا(مانند دل بجا) -خردمندی در دینکرت، ادب ادب آذر ادب بان ادب بد ادب پود ادب پناه ادب پور ادب پیرا ادب تبار ادب زاده ادب سرشت ادب فر ادب فروز ادب فروغ ادب کیش ادب گوهر ادب گهر ادب منش ادب نژاد ادب نهاد ادب نیا ادب یار ادبی ادبیان ادیب:دانشمند،دانا، بافرهنگ، ادیب پور ادیب پیرا ادیب راد ادیب رام ادیب زاده ادیب فر ادیب گهر ادیبمند ادیبمنش ادیب نیا ارتور(مانند کمبود) -از داوران و خردوران دانشمند، درچم:آتش اردا(مانند فردا) -از بزرگان با دانش اردشیر بابکان، درچم:راست و درست و نیک کردار(ن، ا) ارداویراف:از بزرگان آیین زرتشت، درچم:دانای راست کردار (ن، او) ارزراسپ(مانند مرزداشت) -یکی از خردمندان، درچم:دارنده اسب راست رو و ارزشمند(ن، او) ارستا(مانند سمن سا) -نام یکی از دانشمندان، درچم:بزرگ و والا ارشیر(مانند سرشیر) -دانای زمان کیانیان، درچم:آتش شهریاری اسپتمان(مانند بهتر باش) -آوازه و فروزه زردشت بینشمند، درچم:پاک، اشویی، والا ارغنون:گوشه ای از دستگاهها و آهنگهای ایرانی، نام سازی ازناک(مانند سرکار) -از چزشکان و دانشمندان هخامنشی، (چ، رو) استاد استاد بخت استاد چور استاد راد استاد زاده استاد سرشت استناد فر استاد فروز استاد فروغ استاد گوهر استاد مند استاد نژاد استاد نیا استاد یار استادیان افرگ(مانند بهمن) -از دانشمندان بلند آوازه ایرانی، درچم:والا وبلندپایه،پرفروغ برتر(ن، ب) افروغ(مانند سرکوب) -دانشمند اوستا، درچم:روشنایی (ن، ب) افسر بهار:آهنگی دلپذیر و گیرا اندیشگر اندیشمند اندیشور اندیشه اندیشه فر اندیشه فروز اندیشه گهر اندیشه نیک اندیشه یار اورامن:گونه ای گویندگی و خواندن که سروده آن به پهلوی است، جای کسی که آنرا ساخت به همین نام در جوشغان میباشد(اورامه و اورمانات) درچم:دارنده اندیشه اهورایی اورامه :نگ به اورامن اوستا: خردمندی، پایه، بنیاد، نام نسک مردمی و ارزشمند زمان آیین آریایی ایزد داد :دانشمند زنان اردشیر بابکان، درچم : خداداد(ن، س) ایسد واستر(مانند بی من کاشته) -بزرگترین پسر خردمنداشوزردشت بات رن(مانند کارشد) -خردمند زمان انوشیروان دادگر(چ، رو) باراد:ازبزرگان شاپور یکم باربد:رامشگر و نوازنده هنرمند زمان زمان خسرو پرویز که سی آهنگ از او مانده است باخرز(مانند پادرد) -گوشه ای از چهل و هشت گوشه آهنگهای ایرانی و نام روستای باستانی خراسان با فرغ(مانند بابرگ) -از بزرگان روزگار ساسانیان، درچم:روشن, بافر بامس :دانا, خردمند, پدربزرگ بامشاد:نوازنده نامی و استاد دربار خسروپرویز، درچم:درخشنده شاد باندک(مانند پابسر) -خردمند وازبزرگان زمان شاپوریکم باهنر: هنرمند بختگان:پدربزرگمهروزیر باخرد انوشیرواندادگر و نام دریاچه ای در فارس بخرد:دانا, دانشمند, باخرد بخردآذر بخرد پود بخرد پناه بخرد پور بخرد پیرا بخرد زاده بخرد فر بخرد منش بخرد نیا بخردیار بخردیان برانوش(مانند مراگوش) -نام فارسی پیمایوررومی که پل شوشتر را در زمان شاپور یکم ساخت، درچم:جودانی والا(شا) برزو(مانند پر رو) -رهبر پزشکان شاهی در زمان انوشیروان دادگر، درچم: شکوهمند,والا,بافر, فرمند برزویه:همان برزو است برزین(مانند پروین) -پایه گذار آتشکده ای شکوهمند در پارس، از فرمانداران هاماوران از سوی خسرو انوشیروان دادگر، درچم:آتش پاک برزین رام:از بزرگان زمان یزدگرد، درچم:آتش شکوهمند آرام برزین کروس:دانشمندی در زمان اشوزردشتاسپنتمان، (ن، او) برمک(مانند بهمن) -وزیر باخرد و دانشمند در زمان تازیان عباسی، وزیر شیروی ساسانی، درچم:سرور و بزرگ,والا و فرمند برمن(مانند بهمن) -ازدانشمندان و بخردان پیش از تازش تازیان، درچم:بلند اندیشه برمنه(مانند روشگر) -نام یکی از بزرگان و خردمندان(ن، او) بروسا(مانند مپویا) -بزرگ و خردمندی در زمان یزدگرد(چ، رو) برهمن(مانند غلمزن) -خردمند و با دانش ,بزرگ و نژاده ,پیر , والا برهمند: نگ به" برهمن" بزرگ امید:دانشمندی که رایزن و استاد خسرو پرویز بود بزرگمهر:وزیر انوشیروان دادگر، درچم:ایزد بزرگ مهر،خورشید نیک تاب و درخشنده و بزرگ بزیست:ستاره شناس نامی زمان مامون تازی، درچم:هستی داروپربهره از زندگی بژمژه(مانند بتکده) -دانشمند و والا,مهرآیین ,خردمند بوخت آفرین:از بزرگان انوشیروان دادگر، درچم:آفریده راستی و درستی بوخت ایزد:از بزرگان خردمند زمان ساسانیان، درچم:رستگار ,ایزدی بوزر:از بزرگان بینشمند، درچم:امید تلایی ,امید زرین بورتورا(مانند خوب کوشا) -با خردی بزرگمنش ساسانی، درچم:دارنده گاوهای نر بور رنگ بهرامشاه :دادگر زمان ساسانیان بهخرد:دارنده خرد نیک و شایان بهخرد پیرا بهخرد پور بهخرد زاده بهخرد سرشت بهخرد فر بهخرد منش بهخرد نیا بهخرد یار بهرک(مانند بهمن) -خردمندی ساسانی، درچم:سودبخش نیک بهزاد:نگارگر نامی زمان شاپور دوم، درچم:نیک و خوب و والا بهگو:اختر شناس زمان ساسانیان، درچم:خوش سخن , نیک گفتار بهمنیار:از شاگردان سینا، درچم:÷شتیبان اندیشه نیک و منش والا بهنام:خردمندی ساسانی بینش:ژرف اندیشی, خردمندی بینش یان:نگهبان بینش بینش بد:پاسدار بینش بینش پات:نگ به بینشبد بینش پاد:نگ به بینشبد بینش پناه بینش پیرا بینش پود: بسیار ژرف بین,بینش تبار,بینش نیا بینش پور بینش تبار بینش داد بینش زاد بینش زاده بینش سرشت بینش فر بینشفروز بینش کیش بینش گهر بینش بینشمان بینشمند بینش منش بینش نژاد بینش نیا بینشیار بینشیان بینشور بینوفر:از بزرگان خردمند ساسانی، درچم: فروغ ایزدی(شا) پابهک(مانند باپدر) -دبیر انوشیروان دادگر، درچم:نگهبان نیکی و خواستار بهی پادخسرو:برادر زریر,پسرلهراسب، درچم:نگهبان نیک نامی پاتخشروب(مانند پابند بود) -از بزرگان و خردمندان در زرتشت نامک، درچم:دلیر پرتوان(شا) پات زند:از بزرگان اشکانی، درچم:خداوند دانش,نگهبان خرد(نا) پازند:برگردان شده اوستا پازند پور پازند پناه پازند پیرا پازند تبار پازند زاده پازند فر پازند فروز پازند منش پازند نیا پازینه:از خردمندان پیشاز تازش تازیان، درچم:نگهبان مهر (شا) پاسفرد:خردمند زمان شاپور یکم، درچم:نگهبان شکوه دین(شا) پاهر (مانند باسر) -ازخردمندان زمان اردشیر یکم، درچم:نگهبان فراهورایی(شا),یاری و استواری پدم(مانند چمن) -خردمندی از پارسیان هند، درچم: بالا (شا) پرات(مانند سوار) -ازنخستین پیروان اشور زردشت اندیشمند، درچم:نگهبان راستی و درستی (شا) پروژیره(مانند مگودیره) -سرشار از دانایی و خرد,بینشور پرهیخته :بافرهنگ,بادانش پژدو(مانند برگو) -چکامه سرای نامی ایران(چ، رو) پژوها:دانشور,جوینده دانش پژوهش:جویند دانش پژوهش پور پژوهش تبار پژوهش فر پژوهش فروز پژوهش گر پژوهش نیا پژوهنده پکاوچ(ببالم) -هوشمند,خردمند,زیرک پنام:پزشکی در دستگاه بویه درچم:نیکنام(شا) پور بامداد:ازخردمنداندرچم:آفریده روشنایی و فروغ پور شاهویه:نویسنه زمان ساسانی، درچم:شاهزاده نیک بامهر پوسان :نام دانشمند ساسانی، درچم:توانا و پیروز پوسان فره آزاد:خردمندی است، درچم:توانای بافر دارنده آزادی پوسان فره داد:دانشمندی ساسانی، درچم:توانای باشکوه، داده نیرو پهلبد:خنیاگر و آهتگساز نامی خسرو پرویز، درچم:نگهبان دلیری پیروز پی :نام هنرمندی است تتسر(مانند بهمن) -خردمندی در زمان اردشیر بابکان (چ، رو) تخت اردشیر:از آهنگهای باربد تخت پاکدیس:از آهنگهای باربد تریت(مانند خرید) -نخستین پزشک نامی ایران, پدر گرشاسب، درچم:ارزشمند و خوب(شا) تکاو(مانند سراب) -از آهنگهای باربد، درچم:زمین آبکنده تیف گنج:نام آهنگی، (تیف درچم خس و خاشاک است، شلید چم تیف گنج:گنج ناویژه باشد) جانیار:یکی از تاریخ نویسان جاویدان: خردمندی پاد تازی و از همکاران روزبه(ابن مقفع) جگاره(مانند زبانه) -رای و خرد و راه وروش جمشاسب(مانند جم راست) -از دانشمندان ساسانی، درچم: دارنده اسبان نیرومند همزاد (ن، او) جواندیه:از خردمندان بهرام گور جوانوی(مانند رواگوی) -دبیربهرام گور و یزدگرد یکم چامه دان:سخندان, سخنسرا چامه گر:سخنسرا, سروده ساز چرگر(مانند زرگر) -خنیاگر, هنرمند, استاد کار چکامه گر:سرایندهع سخنسرا چهرک(مانند دلبر) -از خردمندان همزمان اردشیر بابکان، درچم:باتبار نیک و دوست داشتنی چیستی ونت(مانند نبستی بند) -نام دانشمندی، درچم:دارنده دانش و بینش و خرد(ن، او) خدای بد:از دادوران ساسانی، درچم:خدایار, ایزد پناه خرادبرزین:از دانشمندان زمان خسرو پرویز، درچم:آفریده خورشید درخشان خرد به: باخرد, بخرد, دانا خردبهپور:زاده خرد نیک خرد شکوه: دانشمندی است، درچم: خردمند بزرگ, شکوه دانایی خردمند: از پیروان آذرکیوان که واژه هایی پارسی از خود ساخته و پخش کرده است و آنرا به نادرست"واژه های دساتیری" خوانند خردور:بینشمند, اندیشمند خره پود(مانند شده بود) -دبیر شاپور ساسانی، درچم: روشنایی تبار, خورشید نیا(ن، او) خسرو پناه: خردمندی ساسانی خسروداد: خردمندی ساسانی خسروراد: خردمندی ساسانی خسروشاد: خردمندی ساسانی خسروشاه: خردمندی ساسانی خنچه(مانند غنچه) -نام آهنگی است، درچم:کبک دری خنیاگر:آوازه خوان هنرمند خرزاد(مانند خرداد) -خردمندی است، درچم:آفریده مهر درخشان خور فیروز:دانشمندی از فارس در روزگار محمود غزنوی، درچم:مهر یا خورشید پیروزمند خورگان(مانند گرگان) -یکی از دانشمندان ساسانی، درچم:جای تابش خورشید, تابشگاه مهر دادآفرین:نوا, آواز, نام آهنگی دادآیین:از دانشمندان زمان شاپور یکم، درچم:دارنه کیش نیک دادار داد:ازخرمندان، درچم:آفریده پروردگار, ایزد داد دادبان:دبر زمان اشکانیان دادبرز(مانند دادبان)، درچم:زاده دادگری, دادگری شایسته ونیک دادبرزین(مانند شادرخ بین) -نک به دادبرز دادبنداد(مانند شادرخداد) -درچم:دادگر باتبار, دبیر اشکانیان دادبویه:نام ابن مقفع که به گفته دیگر روزبه بوده است و نام هوش آیین دانشمندهرمز چهارم، درچم:بهره ور از دادگری دادبه:نگ به دادبویه دادبهی:دانشمندی نامی در زمان داریوش بزرگدرچم:دادگری نیک دادبین:از خردمندان دادپویه: ازخردمندان دادپی :نام دانشمندی دادپیرای:نام دانشمندی دادفرخ:از دادوران ساسانی دادگشسب(مانند شادگذشت) -از دانشمندان اوستا در روزگار ساسانیان ,نام پدر روزبه"ابن مقفع"، درچم:دادگر دارنده اسبان نر نیرومند دادوی(مانند بانوی) -پدر روزبه و یکی از یاران داریوش بزرگ دادهرمز:دانشمندی در زمان قباد یکم ساسانی، درچم:داده سرور دانا و آفریده اهورایی دارویی :آوازه سراینده ای است دادگراسپ(مانند کاربر است) -نام خردمندی، درچم:دارنده اسب سیاه رنگ(ن، او) دامی:آوازه سراینده ای، درچم:یار و پشتیبان دام , شکار یار دانا:آوازه سراینده ای دانا آذر دانا آیین دانا بخت دانا پود دانا پور دانا پناه دانا پیرا دانا زاده دانا فر دانا فروز دانا کیش دانا گهر دانا مند دانا منش دانا نهاد دانا نیا دانایی دانایان دانایی فر دانایی فروز دانایی فروغ دانش دانش آیین دانش افروز دانش پژوه دانش بخت دانش بد:نگهبان دانش,دارای دانش دانش پاد:نگ به دانش بد دانش پود:دانش نژاد ,بادانش دانش پور دانش پناه دانش پیرا دانش تبار دانش داد دانش راد دانش زاد دانش سرشت دانش فر دانش فروز دانش فروغ دانش کیش دانش گهر دانشگر دانشمند دانش نژاد دانش نیا دانشور دانشوری دانشیار دانشی دانشین دانون:ازخردمندان ارمنی ایران باستان , دانشمند(شا) داوتبین(مانند نازترین) -نام اندیشمندی، درچم:دشمن دیوها دبیر:آموزنده,آموزشیار, نویسنده دبیرپور دبیر زاده دبیرفر دبیرمنش دبیر نیا دبیریار دبیری دبیری پور دبیری منش دبری نیا درات(مانند روان) -دانشمندی در زمان اسفندیار، (چ، رو) درای:آهنگ زنگ دردشتی : نام آهنگی درنگ:صدای زنگ و تار دلیر:آوازه سراینده ای دوبان: نام پژوهشگری دهخدا:دانشمند بزرگ ایران، درچم:خداوند سرزمین دهشتک(مانند بهشتک) -پزشکی بزرگ و نامدار، فرنشین بیمارستان جندی شاپور، درچم:بخشنده یکتا دهشیار:خردمندی است، درچم: بخشنده و بزرگوار دیپی باره:دبیر, دانشمند, باخرد، (ن، او) رادویه:دانشمند زمان یزدگرد سوم، درچم: بخشنده, باگذشت, بزرگوار رادهرمز:داوری ساسانی، درچم:دارنه مهر و گذشت اهورایی رازی:کیمیاگر و دانشمند بزرگ رایزن: هم اندیشی راست روشن: وزیر بهرام گور راک:آوازی ایرانی از بخش ماهور رام: سازنده چنگ رامتین: آفریننده چنگ و نوازنده بلند آوازه خسروپرویز، درچم:آسایش بخش, آرامش دهنده رامش جان : از آهنگهای باربد رامش آرام:نام دانشمندی رامیار:دانشمندی پارسی، درچم:آرام, دوست ایزد رام رتو(مانند پتو) -داناع خردمند و بینشور, داور رزم سپید:ازدانشمندان خسرو انوشیروان دادگر رزمی:آوازه سراینده ای رسام(مانند زمان) -پیکرنگار و هنرمند بهرام گور رستین(مانند برچین) -خردمند و بینشوری بزرگ، درچم:رستگار روایی:آواز سراینده ای روزبه:پزشک خردمند انوشیروان دادگر و وزیر بهرام گور روزبهان:بینشمندی بزرگ روشن رای:وزیر دارا، درچم:نیک اندیش, آگاه, باخرد, نیک بین ریتک:رامشگر نامی خسروپرویز، درچم:پسر جوان و زیبا ریدک:نگ به "ریتک" زادان:از دانشمندان، درچم:آزاده زادفرخ:رهنما و رایزن هرمز چهارم، درچم:آفریده خجستگی, همایون زادویه:دانشمندی پهلوی شناس زاغی:نوازنده ای نامی در زمان دودمان مغولی قاجاریه زاماسب(باماست) -دادور نامی ساسانی، درچم:ایزد زمین دارنده اسبان نیک زردشت:اندیشمند بزرگ ایران، درچم:دارنده روشنایی و فره شکوهمند ایزدی(گروهی گویند که دارنده شتران زرین یا زرد) زرتشت بهرام:نویسنده زردشت نامه زردان(مانند مردان) -خردمندی است، درچم:دارنده زر زرونداد:دانشمند زمان یزگرد دوم، درچم:آفریده خدای زمان زرهون(مانند زرگون) -آوازه اشو زردشت اسپنتمان زند بد: نگهبان زند زندیک:دانشمند و پیرو دستورها و روشهای مردمی, خردمند, دانا زوران: پسر خردمند انوشیروان , گروهی اورا وزیر نوشیروان دانند ژواغار(مانند هوادار) -خردمندی از ارجگزاران آتش، درچم:یارآتش سپنتمان(مانند بگشت باز) -نام خانوادگی اشو زردشت اسپنتمان، درچم:پاک, اشویی, والا, برجسته سپنتو خرد:نام خردمندی، درچم:دارنده خرد پاک و والا سپیتاما: نام خانوادگی اشو زردشت اندیشمند، درچم: پاکترین سپیته(مانند سپیده) -نام یکی از دانشمندان، درچمکدرخشان, سپید سخندان سخندانسرا سخندان سنج سخنور سخن یار سرشار :دانشمندی است، درچم:پر, لبالب, نیک سرکب(مانند هرشب) -هنرمند نوازنده خسرو پرویز، درچم :آوای هرشب سرکش :نوازنده ویژه خسوپرویز سلمک (مانند نرمک) -سازی است سمندآواز: سراینده ای است، درچم:آوای اسب زرین سنمار(مانند بسپار) -نام رازگر(ساختمان ساز) نامی زمان شاپور سهروردی :بینشمند بزرگ ایران، درچم: دارنده گل سرخ یا گل سرخی سیبویه(مانند بی رویه) -دانشمند بزرگ ایران، درچم: دارنده بوی سیب سیما برزین:از بزرگان و بخردان زمان انوشیروان دادگر، درچم:دارنده چهره زیبا سیمویه:اختر شناس بزرگ، درچم:سیمین , باارزش سینا:خردمند و دانای بزگ پیرو زردشت اندیشمند، درچم:سیمرغ سینه(مانند کمره) -دانشمند بزرگ سده پس از زردشت، درچم:سیمرغ سیوارتیر(مانند دیوارگیر) -نام آهنگی است شادان برزین:دانشمندی از توس که بازگو کننده داستان برزویه و آورنده کلیله و دمنه از هند، درچم:شادمان بالنده, سربلند شاد شاه برزین:پدر روزبه، درچم:بالنده بزرگ شوریده :سخنسرای بزرگ ایران، درچم:پریشان, پرتکاپو, پرشور شوشک: گوشه ای از دستگاه ها و آهنگهای ایرانی شهروی: خردمند زمان شاپور، درچم:دارنده فروزه شهریاری شهیار:از دانشمندان، درچم:شاه پناه, همدم بزرگی ,والا و فرمند شیدا: از نوازندگان بزرگ ایران، درچم:شیفته, دلباخته شیداب: ازدانشمندان و نام پزشک بزرگی در زمان مادها، درچم:پرفروغ و درخشان شیراک: کندهگر سنگ نپشته بزرگ نیایشگاه زردشت، درچم:شیرمان و همانند شیر, زورمند , شکوهمند فارابی :خردمند بزرگ پادتازی از شهر "فاراب"، درجم:زمین سیر از آب کاریز یا رودخانه فراچهر: نام دانشمندی، درچم:نیک نژاد, والا تبار, پاک نیا , بزرگ فراتور(مانند کجا بود) -خردمند و دانای بزرگی، درچم:دارنده گاو پیشآهنگ یا آتش بزرگ فرایوز(مانند مرابوس) -نام یکی از دانشمندان، درچم:پیشرو جنگ فرجاد:دانشمند, دانا, خردمند فرجادآذر فرجادآیین فرجادافروز فرجادبان فرجادبخت فرجادبد:نگهبان دانایی و بینش فرجادپات:نگ به "فرجاد بد" فرجادپاد:نگ به "فرجادبد" فرجادپناه فرجادپود فرجادپور فرجادپیرا فرجادتبار فرجادزاده فرجادفر فرجادمند فرجادمنش فرجادنژاد فرجادنهاد فرجادنیا فرجادیار فرجادی فرجادیان فرجادیانی فرخ رای :داناع نیک رای, بخرد فرخ زروان: از بزرگان خردمند ساسانی، درچم:خجسته, دارنده خداوند زمان فرخشاه:ستاره شناس بزرگ فردان :بسیاردان, دانا, بخرد فردانپور فردان منش فردان نیا فردانی فردانیان فردوسی :خردمند بی همتا و سخنور بزرگ پادتازی از گروه "هزار فرزانه" و "آزادگان" که در پنهان با تازی و تازی پرست نبرد میکردند، درچم:بهشتین, پردیسی, مینوی فرزد - ( مانند بهمن ) : در چم : دانش بيشتر، خرد بيشتر، دانايي فرساد - دانشمند، بينشمند، بخرد فرشاد - نگ به " فرساد" فرشوشتر - برادر جاماسب و وزير گشتاسب، در چم : دارنده شتر نيك رهوار و تندرو فرغان - ( مانند مرجان ) : ساختمان گر هنرمند زمان خسرو پرويز فرنبغ - ( مانند پرندك ) : از خردمندها و دانشمندان نامي، در چم : داراي فره ايزدي فرهنگ - انش، بين ش، خرد فرهنگ آذر فرهنگ ايين فرهنگ افروز فرهنگ پود - فرهنگ تبار، فرهنگ نيا فرهنگ پاد - پاسدار فرهنگ فرهنگ پناه رپيرا فرهنگ تبار فرهنگ داد فرهنگ زاد فرهنگسرشت فرهنگ فر فرهنگ فروز فرهنگ فروغ فرهنگ كيش فرهنگگوهر فرهنگ گهر فرهنگ جو فرهنگ دوست فرهنگ نيا فرهنگي فرهنگيار فرهنگيان فرهنگي پور فرهنگي نيا فرهمند - خردمند، فرزانه، فرهنگي فروهيده - دانا، خردمند، باشكوه، پسنديده، خوب، نيك، والا فرهيخته - پرورش سافته، با ادب، دانشمند، دانا، فرزاني، فرهنگي فرويك - ( مانند پروين ) : خردمند و فرنشين زمان ساسانيان ( ن او ) فژيغون - ( مانند فريدون ) : از با خردان و دانشمندان، ( ن، رو ) فيروزان - خردمندي از مردم آمل، در چم : پيروزمند و چيره كاتوژ - پژوهشگر آيين زردشت كاتوزيان - نگ به كاتوز" كاردير - ( مانند باور ) : از نويسندگان سنگ نپشته پهلوي در تخت جمشيد در زمان شاپور دوم، در چم : دارنده نژاد والا و كي ( شا ) كرپون - ( مانند سردوش ) : گروهي از دانشمندان، ( چ، رو 9 كرپه - نگ به " كرپون " كرتوما - ( مانند در پوشا ) : در چم : خردمند ترين، دانا ترين كسروي - از بزرگترين دانشمندان پادتازي كوراب - از خردمندان يزدگرد، در چم : دارنده شكوه اهورايي ايزد آب كوسان - نام هنرمند رامشگري است كوسيار - از بزرگان فرزانه كوشيار - استاد سينا كهتر آذر- از فرزانگان كي آذر بد - خردمندي ساساني كيخسروي -نام آهنگي كيشمند - از فرزانگان گرايلي - بخشي دنبكي در دستگاه شور كه در پرده شهناز است گريلي - نگ به " گرايلي " گردان -نام دانشمندي است گزيدار - بخرد، دانا، انديشمند گنج كاوس - نام آهنگي است گوشيار - دانشمندي گيلاني ، در چم : نگهبان چهارپايان گوك - خردمندي ساساني ( چ، رو ) گيل من - خردمندي در زمان اردشير ساساني، در چم : انديشه ور پرتوان ماخ - دانشمندي خراساني همزمان انوشيروان دادگر، در چم : فروتن ماسويه - دارو ساز بيمارستان جندي شاپور پس از تازش تازيان مانزيك - خردمندي در زمان شاپور يكم ماني - نگارگر و انديشمند، در چم : هستي، جاويداني ماونداد - خردمندي ساساني، در چم : آفريده ايزد ماه ماه آذر - خردمند دربار انوشيروان ماهان داد - داد و بزرگ ساساني در چم : آفريده ايزد ماه ماه اور مزد - نام دانشمندي ماه بازاي - نام دانشمندي، در چم : شاهين ايزد ماه، شاهين درخشان ماه بخت - از خردمندان و بزرگان زمان ساسانيان، در چم : رستگار ايزد ماه ماه فرنبغ - خردمندي ساساني، در چم : فره ايزدي فرشته ماه ماه ونداد - نگ به " ماونداد " ماه هرمز - ماه اورمزد ماهور - از دستگاه هاي ساز و نوا ماهوي خورشيد - خردمند نيشابوري متراواك - نام خردمندي است در چم: سخن پاك، سراينده مديوما - مرد خردمند و دانا مردان فرخ - نويسنده پهلوي نردوخ - دانشمند نامي كرد مردوك - مردوخ مزدك - پسر بامداد، بينشمند ساساني در چم: دانا، بخرد، دانشمند والا مسته مرد - ( مانند دسته كرد ) سخنسراي نامي پهلوي گو مندك - پژوهشگر آيين زردشت، در چم : آفريده خوب ايزد ماه مهاباد - نام خردمندي است مهابود - دبير انوشيروان، در چم بزرگ مهان - خردمندي است، در چم بزرگ مهبود - خردمندي ساساني، وزير انوشيروان، در چم : بزرگ، والا، با ارج مهر آذر - از خردمندان بينشمند مهر ايزد - از دانشمندان مهر يزد - دانشمندي بزرگ - در چم : خورشيد يزداني، مهر ستودني مهيار - گوينده اي پاد تازي ميتر ونداد - ( مانند بيست در كار ) از خردمندان، در چم : زاده ماه و مهر نپور - ( مانند نبود ) : گونه اي ساز نخجيرگاني - نام آهنگي نرماهان - نام خردمندي، در چم : ايزد ماه، دلاور، دلاور ايزد ماه نستوه - خردمند دربار انوشيروان در چم : خستگي ناپذير، پرتكاپو نسك - ( مانند نرم ) : نام خردمندي در چم : نوشتار، دفتر و نامه نكيسا - هنرمند دربار خسرو پرويز نوبخت - ستاره شناس نامي ( ن، س ) نوروز بزرگ- نام نغمه و آهنگي نيمروز - نام اهنگي واتگر - سخنور - سخندان، سراينده وارداپت - خردمند زمان شاپور يكم در چم : دارنده راستس و درستي ( شا ) واردان - دادور زمان اردشير بابكان در چم : راست و درست ( شا ) ( ن10) واسپور - دانشمند زمان انوشيروان در چم : شاهزاده وايه يوار - دادوري ساساني، (چ، رو ) وخش - نام خردمندي، در چم : روشن وخشور - ( مانند سرپوش ) : فروزه زردشت، در چم : دانشمند فروزان وهبرز - ( مانند دربرد ) : دادوري در زمان ساسانيان، در چم : بالنده نيك وهشتك - پزشك نامي بيمارستان جندي شاپور در چم : دهشگر و با مهر وهگوي - دانشمندي خراساني، نيك گو ويژيرشتي - ( مانند بيني دشتي )نام خردمندي، در چم دارنده نيزه تيز ويكاك - نام خردمندي، ( چ، رو ) ويارش - نام خردمندي، در چم باهوش هميد - نام خردمندي، در چم اميد نيك و آرزوي خوب ( شا ) هنر هنر بخش هنر پرور هنرمند هنرور يزدان آفريد- آهنگي از باربد يزديار - دانشمندي است |
