| يکي پـهـلوان بود گسـترده کام |
| نژادش ز طرخان و بيژن بـنام |
| نشستـش بـه شهر سمرقند بود |
| بران مرز چـنديش پيوند بود |
| چو ماهوي بدبخـت خودکامـه شد |
| ازو نزد بيژن يکي نامـه شد |
| کـه اي پـهـلوان زاده بيگزند |
| يکي رزم پيش آمدت سودمـند |
| کـه شاه جهان با سپاه اي درست |
| ابا تاج و گاهست و با افسرسـت |
| گرآيي سر و تاج و گاهش تو راست |
| همان گنج و چتر سياهش تو راست |
| چو بيژن نگـه کرد و آن نامـه ديد |
| جـهان پيش ماهوي خودکامه ديد |
| بـه دسـتور گفت اي سر راستان |
| چـه داري بياد اندرين داسـتان |
| بياري ماهوي گر مـن سـپاه |
| برانـم شود کارم ايدر تـباه |
| بـه من برکند شاه چيني فسوس |
| مرا بيمـنـش خواند و چاپـلوس |
| وگرنـه کـنـم گويد از بيم کرد |
| هـميترسد از روز ننـگ و نـبرد |
| چـنين داد دسـتور پاسـخ بدوي |
| کـه اي شير دل مرد پرخاشـجوي |
| از ايدر تو را نـنـگ باشد شدن |
| بـه ياري ماهوي و باز آمدن |
| بـبرسام فرماي تا با سـپاه |
| بياري شود سوي آن رزمـگاه |
| بـه گفتار سوري شوي سوي جنگ |
| سـبـکـسار خواند تار مرد سنگ |
| چـنين گفـت بيژن که اينست راي |
| مرا خود نـجـنـبيد بايد ز جاي |
| بـبرسام فرمود تا ده هزار |
| نـبرده سواران خـنـجرگزار |
| بـه مرو اندرون ساز جـنـگ آورد |
| مـگر گـنـج ايران بـه چنگ آورد |
| سـپاه از بـخارا چوپران تذرو |
| بيامد بـه يک هفته تا شـهر مرو |
| شـب تيره هنـگام بانـگ خروس |
| از آن مرز برخاسـت آواز کوس |
| جـهاندار زين خود نـه آگاه بود |
| کـه ماهوي سوريش بدخواه بود |
| بـه شـبـگير گاه سـپيده دمان |
| سواري سوي خـسرو آمد دوان |
| کـه ماهوي گويد کـه آمد سـپاه |
| ز ترکان کنون برچـه رايسـت شاه |
| سپـهدار خانسـت و فغفور چين |
| سـپاهـش هـمي بر نتابد زمين |
| بر آشفت و جوشن بـپوشيد شاه |
| شد از گرد گيتي سراسر سياه |
| چو نيروي پرخاش ترکان بديد |
| بزد دسـت و تيغ از ميان برکـشيد |
| بـه پيش سـپاه اندر آمد چو پيل |
| زمين شد بـه کردار درياي نيل |
| چو بر لشـکر ترک بر حمـلـه برد |
| پـس پـشـت او در نماند ايچ گرد |
| همـه پـشـت بر تاجور گاشتند |
| ميان سوارانـش بـگذاشـتـند |
| چو برگشـت ماهوي شاه جـهان |
| بدانـسـت نيرنـگ او در نـهان |
| چـنين بود ماهوي را راي و راه |
| کـه او ماند اندر ميان سـپاه |
| شهـنـشاه در جنگ شد ناشکيب |
| هـميزد بـه تيغ و به پاي و رکيب |
| فراوان از آن نامداران بـشـکـت |
| چو بيچارهتر گشت بنمود پـشـت |
| ز ترکان بسي بود در پـشـت اوي |
| يکي کابـلي تيغ در مشـت اوي |
| هميتاخـت جوشان چو از ابر برق |
| يکي آسيا بد برآن آب زرق |
| فرود آمد از باره شاه جـهان |
| ز بدخواه در آسيا شد نـهان |
| سواران بجسـتـن نـهادند روي |
| همه زرق ازو شد پر از گفت و گوي |
| ازو بازماند اسـپ زرين سـتام |
| هـمان گرز و شمـشير زرين نيام |
| بجستنـش ترکان خروشان شدند |
| از آن باره و ساز جوشان شدند |
| نـهان گشـتـه در خانـه آسيا |
| نشـسـت از بر خشک لختي گيا |
| چـنين اسـت رسم سراي فريب |
| فرازش بـلـند و نشيبش نـشيب |
| بدانـگـه کـه بيدار بد بخت اوي |
| بـگردون کـشيدي فلک تخت اوي |
| کـنون آسيابي بيامدش بـهر |
| ز نوشـش فراوان فزون بود زهر |
| چـه بندي دل اندر سراي فسوس |
| که هم زمان به گوش آيد آواز کوس |
| خروشي برآيد کـه بربـند رخـت |
| نـبيني بـه جز دخمه گور تخـت |
| دهان ناچريده دوديده پرآب |
| هـميبود تا برکـشيد آفـتاب |
| گـشاد آسيابان در آسيا |
| بـه پشـت اندرون بار و لختي گيا |
| فرومايهيي بود خـسرو بـه نام |
| نـه تخت و نه گنج و نه تاج و نه کام |
| خور خويش زان آسيا ساخـتي |
| بـه کاري جزين خود نـپرداخـتي |
| گوي ديد برسان سرو بـلـند |
| نشسته به ران سنگ چون مستمند |
| يکي افـسري خـسروي بر سرش |
| درفـشان ز ديباي چيني برش |
| بـه پيکر يکي کفـش زرين بـپاي |
| ز خوشاب و زر آسـتين قـباي |
| نـگـه کرد خـسرو بدو خيره ماند |
| بدان خيرگي نام يزدان بـخواند |
| بدو گفـت کاي شاه خورشيد روي |
| برين آسيا چون رسيدي تو گوي |
| چـه جاي نشسـتـت بود آسيا |
| پر از گـندم و خاک و چـندي گيا |
| چه مردي به دين فر و اين برز و چهر |
| کـه چون تو نبيند همانا سـپـهر |
| از ايرانيانـم بدو گـفـت شاه |
| هزيمـت گرفـتـم ز توران سپاه |
| بدو آسيابان بـه تـشوير گـفـت |
| که جز تنگ دستي مرانيست جفت |
| اگر نان کـشـکينـت آيد بـه کار |
| ورين ناسزا تره جويبار |
| بيارم جزين نيز چيزي که هـسـت |
| خروشان بود مردم تنـگ دسـت |
| بـه سـه روز شاه جهان را ز رزم |
| نـبود ايچ پردازش خوان و بزم |
| بدو گـفـت شاه آنـچ داري بيار |
| خورش نيز با به رسـم آيد بـه کار |
| سـبـک مرد بي مايه چبين نهاد |
| برو تره و نان کـشـکين نـهاد |
| برسـم شـتابيد و آمد بـه راه |
| بـه جايي کـه بود اندران واژگاه |
| بر مـهـتر زرق شد بيگذار |
| کـه برسـم کند زو يکي خواستار |
| بـهر سو فرسـتاد ماهوي کـس |
| ز گيتي همي شاه را جست و بس |
| از آن آسيابان بـپرسيد مـه |
| کـه برسـم کرا خواهي اي روزبه |
| بدو گفـت خـسرو کـه در آسيا |
| نشسـتـسـت کـنداوري برگيا |
| بـه بالا بـه کردار سرو سـهي |
| بـه ديد را خورشيد با فرهي |
| دو ابرو کـمان و دو نرگـس دژم |
| دهـن پر ز باد ابروان پر زخـم |
| برسـم هـمي واژ خواهد گرفـت |
| سزد گر بـماني ازو در شگـفـت |
| يکي کهنـه چبين نهادم بـه پيش |
| برو نان کـشـکين سزاوار خويش |
| بدو گفـت مـهـترکز ايدر بـپوي |
| چـنين هم به ماهوي سوري بگوي |
| نـبايد کـه آن بد نژاد پـليد |
| چو اين بـشـنود گوهر آرد پديد |
| سبـک مهـتر او را بمردي سپرد |
| جـهان ديده را پيش ماهوي برد |
| بـپرسيد ماهوي زين چاره جوي |
| که برسم کرا خواستي راست گوي |
| چـنين داد پاسـخ ورا ترسـکار |
| کـه مـن بار کردم همي خواستار |
| در آسيا را گشادم بـه خـشـم |
| چنان دان که خورشيد ديدم به چشم |
| دو نرگـس چونر آهو اندر هراس |
| دو ديده چو از شب گذشته سه پاس |
| چو خورشيد گشتـسـت زو آسيا |
| خورش نان خشک و نشستـش گيا |
| هر آنـکـس کـه او فر يزدان نديد |
| ازين آسيابان بـبايد شـنيد |
| پر از گوهر نابـسود افـسرش |
| ز ديباي چيني فروزان برش |
| بـهاريسـت گويي در ارديبهشت |
| بـه بالاي او سرو دهقان نکشـت |