| وزانـجا برانـگيخـت شـبرنـگ را |
| بديدش يکي بيشـه تـنـگ را |
| دو شير ژيان پيش آن بيشـه ديد |
| کـمان را بـه زه کرد و اندر کـشيد |
| بزد تير بر سينـه شير چاک |
| گذر کرد تا پر و پيکان بـه خاک |
| بر ماده شد تيز بـگـشاد دسـت |
| بر شير با گردرانـش بـبـسـت |
| چـنين گـفـت کان تير بيپر بود |
| نـبد تيز پيکان او کر بود |
| سـپاهي هـمي خواندند آفرين |
| کـه اي نامور شـهريار زمين |
| نديد و نـبيند کـسي در جـهان |
| چو تو شاه بر تخـت شاهـنـشـهان |
| چو با تير بيپر تو شيرافـگـني |
| پي کوه خارا ز بـن برکـني |
| بدان مرغزار اندرون راند شاه |
| ز لشـکر هرانـکـس کـه بد نيکخواه |
| يکي بيشـه ديدند پر گوسـفـند |
| شـبانان گريزان ز بيم گزند |
| يکي سرشـبان ديد بـهرام را |
| بر او دويد از پي نام را |
| بدو گـفـت بـهرام کاين گوسـفـند |
| کـه آرد بدين جاي ناسودمـند |
| بدو سرشـبان گـفـت کاي شـهريار |
| ز گيتي مـن آيم بدين مرغزار |
| هـمين گوسـفـندان گوهرفروش |
| بـه دشـت اندر آوردم از کوه دوش |
| توانـگر خداوند اين گوسـفـند |
| بـپيچد هـمي از نـهيب گزند |
| بـه خروار با نامور گوهرسـت |
| هـمان زر و سيمست و هم زيورسـت |
| ندارد جز از دخـتري چـنـگزن |
| سر جـعد زلفـش شکـن بر شکـن |
| نـخواهد جز از دسـت دخـتر نـبيد |
| کـسي مردم پير ازين سان نديد |
| اگر نيسـتي داد بـهرامـشاه |
| مر او را کـجا ماندي دسـتـگاه |
| شـهـنـشاه گيتي نـکوشد بـه زر |
| هـمان موبدش نيسـت بيدادگر |
| نـگويي مرا کاين ددان ار که کـشـت |
| کـه او را خداي جـهان باد پـشـت |
| بدو گـفـت بـهرام کاين هر دو شير |
| تـبـه شد بـه پيکان مرد دلير |
| چو شيران جنـگي بکشـت او برفـت |
| سواري سرافراز با يار هـفـت |
| کـجا باشد ايوان گوهرفروش |
| پديدار کـن راه و بر ما مـپوش |
| بدو سرشـبان گـفـت ز ايدر برو |
| دهي تازه پيش اندر آيدت نو |
| بـه شـهر آيد آواز زان جايگاه |
| بـه نزديکي کاخ بـهرامـشاه |
| چو گردون بـپوشد حرير سياه |
| بـه جـشـن آيد آن مرد با دستـگاه |
| گر ايدونـک باشدت لـخـتي درنـگ |
| بـه گوش آيدت نوش و آواز چـنـگ |
| چو بـشـنيد بـهرام بالاي خواسـت |
| يکي جامـه خـسرو آراي خواسـت |
| جدا شد ز دسـتور وز لـشـکرش |
| هـمانا پر از آرزو شد سرش |
| چـنين گـفـت با موبدان روزبـه |
| کـه اکـنون شود شاه ايران بـه ده |
| نـشـنيد بدان خان گوهر فروش |
| هـمـه سوي گـفـتار داريد گوش |
| بـخواهد هـمان دخـترش از پدر |
| نـهد بيگـمان بر سرش تاج زر |
| نيابد هـمي سيري از خـفـت و خيز |
| شـب تيره زو جـفـت گيرد گريز |
| شـبـسـتان مر او را فزون از صدست |
| شهـنـشاه زينسان که باشد به دست |
| کـنون نـه صد و سي زن از مهـتران |
| هـمـه بر سران افـسر از گوهران |
| ابا ياره و تاج و با تـخـت زر |
| درفـشان ز ديباي رومي گـهر |
| شـمردسـت خادم بـه مشکوي شاه |
| کزيشان يکي نيسـت بيدسـتـگاه |
| هـمي باژ خواهد ز هر مرز و بوم |
| بـه سالي پريشان رود باژ روم |
| دريغ آن بر و کـتـف و بالاي شاه |
| دريغ آن رخ مـجـلـس آراي شاه |
| نـبيند چـنو کـس بـه بالاي و زور |
| بـه يک تير بر هـم بدوزد دو گور |
| تـبـه گردد از خـفـت و خيز زنان |
| بـه زودي شود سـسـت چون پرنيان |
| کـند ديده تاريک و رخـساره زرد |
| بـه تـن سـسـت گردد به لب لاژورد |
| ز بوي زنان موي گردد سـپيد |
| سـپيدي کـند در جـهان نااميد |
| جوان را شود گوژ بالاي راسـت |
| ز کار زنان چـندگونـه بـلاسـت |
| بـه يک ماه يک بار آميخـتـن |
| گر افزون بود خون بود ريخـتـن |
| هـمين بار از بـهر فرزند را |
| بـبايد جوان خردمـند را |
| چو افزون کـني کاهـش افزون کـند |
| ز سـسـتي تـن مرد بيخون کـند |
| برفـتـند گويان بـه ايوان شاه |
| يکي گـفـت خورشيد گـم کرد راه |
| شـب تيرهگون رفـت بـهرام گور |
| پرسـتـنده يک تـن ز بـهر سـتور |
| چو آواز چـنـگ اندر آمد بـه گوش |
| بـشد شاه تا خان گوهر فروش |
| هـمي تاخـت باره بـه آواز چـنـگ |
| سوي خان بازارگان بيدرنـگ |
| بزد حـلـقـه را بر در و بار خواسـت |
| خداوند خورشيد را يار خواسـت |
| پرسـتـنده مـهربان گفـت کيسـت |
| زدن در شـب تيره از بـهر چيسـت |
| چـنين داد پاسـخ کـه شبـگير شاه |
| بيامد سوي دشـت نـخـچيرگاه |
| بـلـنـگيد در زير مـن بارگي |
| ازو بازگـشـتـم بـه بيچارگي |
| چـنين اسـپ و زرين ستامي به کوي |
| بدزدد کـسي مـن شوم چارهجوي |
| بيامد کـنيزک بـه دهـقان بگـفـت |
| کـه مردي هـمي خواهد از ما نهفـت |
| هـمي گويد اسـپي بـه زرين سـتام |
| بدزدند از ايدر شود کار خام |
| چـنين داد پاسـخ کـه بگـشاي در |
| بـه بـهرام گـفـت اندر آي اي پسر |
| چو شاه اندر آمد چـنان جاي ديد |
| پرسـتـنده هر جاي برپاي ديد |
| چـنين گـفـت کاي دادگر يک خداي |
| بـه خوبي توي بـنده را رهـنـماي |
| مـبادا جز از داد آيين مـن |
| مـباد آز و گردنـکـشي دين مـن |
| هـمـه کار و کردار مـن داد باد |
| دل زيردسـتان بـه ما شاد باد |
| گر افزون شود دانـش و داد مـن |
| پـس از مرگ روشـن بود ياد مـن |
| هـمـه زيردسـتان چو گوهرفروش |
| بـمانـند با نالـه چـنـگ و نوش |
| چو آمد بـه بالاي ايوان رسيد |
| ز در دخـتر ميزبان را بديد |
| چو دهـقان ورا ديد بر پاي خاسـت |
| بيامد خـم آورد بالاي راسـت |
| بدو گـفـت شـب بر تو فرخـنده باد |
| هـمـه بدسـگالان ترا بـنده باد |
| نـهالي بيفـگـند و مـسـند نـهاد |
| ز ديدار او ميزبان گـشـت شاد |
| گرانـمايه خواني بياورد زود |
| برو خوردنيها ازان سان کـه بود |
| بيامد يکي مرد مـهـترپرسـت |
| بـفرمود تا اسـپ او را بـبـسـت |
| پرسـتـنده را نيز خوان خواسـتـند |
| يکي جاي ديگر بياراسـتـند |
| هـمان ميزبان را يکي زيرگاه |
| نـهادند و بـنـشـسـت نزديک شاه |
| بـه پوزش بياراسـت پـس ميزبان |
| بـه بـهرام گـفـت اي گو مرزبان |
| توي ميهـمان اندرين خان مـن |
| فداي تو بادا تـن و جان مـن |
| بدو گـفـت بـهرام تيره شـبان |
| کـه يابد چـنين تازهرو ميزبان |
| چو نان خورده شد جام بايد گرفـت |
| بـه خواب خوش آرام بايد گرفـت |
| بـه يزدان نـبايد بود ناسـپاس |
| دل ناسـپاسان بود پرهراس |
| کـنيزک بـبرد آبـه دسـتان و تشت |
| ز ديدار مهـمان همي خيره گـشـت |
| چو شد دست شسته مي و جام خواست |
| بـه مي رامـش و نام و آرام خواسـت |
| کـنيزک بياورد جامي نـبيد |
| مي سرخ و جام و گـل و شـنـبـليد |
| بيازيد دهـقان بـه جام از نخـسـت |
| بـخورد و به مشک و گلابش بشسـت |
| بـه بـهرام داد آن دلاراي جام |
| بدو گـفـت ميخواره را چيسـت نام |
| هـماکـنون بدين با تو پيمان کـنـم |
| بـه بـهرام شاهـت گروگان کـنـم |
| فراوان بـخـنديد زو شـهريار |
| بدو گفـت نامـم گـشـسـپ سوار |
| مـن ايدر بـه آواز چـنـگ آمدم |
| نـه از بـهر جاي درنـگ آمدم |
| بدو ميزبان گـفـت کاين دخـترم |
| هـمي بـه آسـمان اندر آرد سرم |
| هـمو ميگـسارسـت و هـم چنگزن |
| هـمان چامـه گويسـت و لشکر شکن |
| دلارام را آرزو نام بود |
| هـمو ميگـسار و دلارام بود |
| بـه سرو سـهي گفـت بردار چنـگ |
| بـه پيش گشسـپ آي با بوي و رنـگ |
| بيامد بر پادشا چـنـگ زن |
| خرامان بـسان بـت برهـمـن |
| بـه بـهرام گـفـت اي گزيده سوار |
| بـه هر چيز مانـنده شـهريار |
| چـنان دان که اين خانه بر سور تسـت |
| پدر ميزبانـسـت و گنـجور تـسـت |
| شـبان سيه بر تو فرخـنده باد |
| سرت برتر از ابر بارنده باد |
| بدو گـفـت بـنـشين و بردار چنـگ |
| يکي چامـه بايد مرا بيدرنـگ |
| شود ماهيار ايدر امـشـب جوان |
| گروگان کـند پيش مـهـمان روان |
| زن چـنـگزن چـنـگ در بر گرفـت |
| نخـسـتين خروش مـغان درگرفـت |
| دگر چامـه را باب خود ماهيار |
| تو گفـتي بـنالد هـمي چـنـگ زار |
| چو رود بريشـم سخـنگوي گـشـت |
| هـمـه خانـه وي سمـن بوي گشت |
| پدر را چـنين گـفـت کاي ماهيار |
| چو سرو سـهي بر لـب جويبار |
| چو کافور کرده سر مـشـکـبوي |
| زبان گرمگوي و دل آزرم جوي |
| هـميشـه بدانديشـت آزرده باد |
| بـه دانـش روان تو پرورده باد |
| توي چون فريدون آزاده خوي |
| مـنـم چون پرسـتار نام آرزوي |
| ز مهـمان چنان شاد گشتم کـه شاه |
| بـه جـنـگ ا ندرون چيره بيند سـپاه |
| چو اين گفته شد سوي مهمان گذشـت |
| ابا چامـه و چـنـگ نالان گذشـت |
| بـه مهـمان چنين گفت کاي شاهفش |
| بـلـنداخـتر و يکدل و کينـهکـش |
| کـسي کو نديدسـت بـهرام را |
| خـنيده سوار دلارام را |
| نـگـه کرد بايد بـه روي تو بـس |
| جز او را نـماني ز لشـکر بـه کـس |
| ميانـت چو غروسـت و بالا چو سرو |
| خرامان شده سرو هـمـچون تذرو |
| بـه دل نره شير و بـه تـن ژنده پيل |
| بـناورد خشـت افـگـني بر دو ميل |
| رخانـت بـه گـلـنار ماند درسـت |
| تو گويي به مي برگ گل را بشـسـت |
| دو بازو بـه کردار ران هيون |
| بـه پاي اندر آري کـه بيسـتون |
| تو آني کـجا چشـم کـس چون تو مرد |
| نديد و نـبيند بـه روز نـبرد |
| تـن آرزو خاک پاي تو باد |
| هـمـهسالـه زنده براي تو باد |
| جـهاندار ازان چامـه و چـنـگ اوي |
| ز ديدار و بالا و آهـنـگ اوي |
| بروبر ازان گونـه شد مـبـتـلا |
| کـه گفـتي دلـش گشـت گنـج بلا |
| چو در پيش او مـسـت شد ماهيار |
| چـنين گـفـت با ميزبان شـهريار |
| کـه دخـتر بـه مـن ده به آيين و دين |
| چو خواهي کـه يابي بـه داد آفرين |
| چـنين گـفـت با آرزو ماهيار |
| کزين شيردل چـند خواهي نـثار |
| نـگـه کـن بدو تا پـسـند آيدت |
| بر آسودگي سودمـند آيدت |
| چـنين گـفـت با ماهيار آرزوي |
| کـه اي باب آزاده و نيک خوي |
| مرا گر هـمي داد خواهي بـه کـس |
| همالـم گشسـپ سوارسـت و بس |
| تو گويي بـه بـهرام ماند هـمي |
| چو جانـسـت و با او نشستـن دمي |
| بـه گفـتار دخـتر بـسـنده نـکرد |
| بـه بـهرام گـفـت اي سوار نـبرد |
| بـه ژرفي نـگـه کـن سراپاي اوي |
| هـمان دانـش و کوشـش و راي اوي |
| نـگـه کـن بدو تا پسـند تو هسـت |
| ازو آگـهي بهـترسـت ار نشـسـت |
| بدين نيکوي نيز درويش نيسـت |
| بـه گـفـتـن مرا راي کمبيش نيست |
| اگر بـشـمري گوهر ماهيار |
| فزون آيد از بدره شـهريار |
| گر او را هـمي بايدت جامگير |
| مـکـن سرسري امـشـب آرامگير |
| بـه مـسـتي بزرگان نبستـند بـند |
| بـه ويژه کـسي کو بود ارجـمـند |
| بـمان تا برآرد سـپـهر آفـتاب |
| سر نامداران برآيد ز خواب |
| بياريم پيران دانـنده را |
| شـکيبا دل و چيز خوانـنده را |
| شـب تيره از رسـم بيرون بود |
| نـه آيين شاه آفريدون بود |
| نـه فرخ بود مـسـت زن خواسـتـن |
| وگر نيز کاري نو آراسـتـن |
| بدو گـفـت بـهرام کاين بيهدهسـت |
| زدن فال بد راي و راه بـه دسـت |
| پسـند منسـت امشـب اين چنگزن |
| تو اين فال بد تا تواني مزن |
| چـنين گـفـت با دخـترش آرزوي |
| پـسـنديدي او را بـه گفـتار و خوي |
| بدو گـفـت آري پـسـنديدهام |
| بـه جان و به دل هسـت چون ديدهام |
| بـکـن کار زان پـس به يزدان سـپار |
| نـه گردون بـه جنگـسـت با ماهيار |
| بدو گـفـت کاکـنون تو جـفـت ويي |
| چـنان دان کـه اندر نـهـفـت ويي |
| بدو داد و بـهرام گورش بـخواسـت |
| چو شـب روز شد کار او گشت راسـت |
| سوي حـجره خويش رفـت آرزوي |
| سرايش همـه خفـتـه بد چار سوي |
| بيامد بـه جاي دگر ماهيار |
| هـمي ساخـت کار گشسـپ سوار |
| پرسـتـنده را گـفـت درها بـبـند |
| يکي را بـتاز از پـس گوسـفـند |
| نـبايد کـه آرند خوان بيبره |
| بره نيز پرورده بايد سره |
| چو بيدار گردد فـقاع و يخ آر |
| هـمي باش پيش گـشـسـپ سوار |
| يکي جام کافور بر با گـلاب |
| چـنان کـن کـه بويا بود جاي خواب |
| مـن از جام مي همچنانـم کـه دوش |
| نـتابد مي اين پير گوهر فروش |
| بـگـفـت اين و چادر به سر برکـشيد |
| تـنآساني و خواب در بر کـشيد |
| چو خورشيد تابـنده بـفراخـت تاج |
| زمين شد بـه کردار درياي عاج |
| پرسـتـنده تازانـه شـهريار |
| بياويخـت از خانـه ماهيار |
| سـپـه را ز سالار گردنـکـشان |
| بـجـسـتـند زان تازيانـه نـشان |
| سـپاه انـجـمـن شد بـه درگاه بر |
| کـجا هـمـچـنان بر در شاهبر |
| هرانکـس کـه تازانـه دانـسـت باز |
| برفـتـند و بردند پيشـش نـماز |
| چو دربان بديد آن سـپاهگران |
| کـمردار بـسيار و ژوپين وران |
| بيامد بر خـفـتـه برسان گرد |
| سر پير از خواب بيدار کرد |
| بدو گـفـت برخيز و بگـشاي دسـت |
| نـه هنـگام خوابست و جاي نشست |
| کـه شاه جهانـسـت مـهـمان تو |
| بدين بينوا خانـه و مان تو |
| يکايک دل مرد گوهرفروش |
| ز گـفـتار دربان برآمد بـه جوش |
| بدو گـفـت کاين را چه گويي هـمي |
| پي شـهرياران چـه جويي هـمي |
| هـمان چو ز گوينده بشـنيد مـسـت |
| خروشان ازانـجاي برپاي جـسـت |
| ز دربان برآشفـت و گفت اين سـخـن |
| نـگويد خردمـند مرد کـهـن |
| پرستـنده گـفـت اي جـهانديده مرد |
| ترا بر زمين شاه ايران کـه کرد |
| بيامد پرسـتـنده هـنـگام روز |
| کـه پيدا نـبد هور گيتي فروز |
| يکي تازيانـه بـه زر تافـتـه |
| بـه هرجاي گوهر برو بافـتـه |
| بياويخـت از پيش درگاه ما |
| بدان سو کـه باشد گذرگاه ما |
| ز دربان چو بشـنيد يکـسر سـخـن |
| بـپيچيد بيدار مرد کـهـن |
| کـه مـن دوش پيش شهنشاه مست |
| چرا بودم و دخـترم مي پرسـت |
| بيامد سوي حـجره آرزوي |
| بدو گـفـت کاي ماه آزادهخوي |
| شـهـنـشاه بـهرام بود آنـک دوش |
| بيامد سوي خان گوهرفروش |
| هـمي آمد از دشـت نـخـچيرگاه |
| عـنان تافتـسـت از کهـن دژ به راه |
| کـنون خيز و ديباي چيني بـپوش |
| بـنـه بر سر افسر چنان هم که دوش |
| نـثارش کـن از گوهر شاهوار |
| سـه ياقوت سرخ از در شـهريار |
| چو بيني رخ شاه خورشيدفـش |
| دو تايي برو دسـت کرده بـکـش |
| مـبين مر ورا چـشـم در پيش دار |
| ورا چون روان و تـن خويش دار |
| چو پرسدت با او سـخـن نرمگوي |
| سـخـنـهاي با شرم و بازرم گوي |
| مـن اکـنون نيايم اگر خواندم |
| بـه جاي پرسـتـنده بـنـشاندم |
| بـسان هـمالان نشستـم بـه خوان |
| کـه اندر تـنـم خرد با اسـتـخوان |
| کـه مـن نيز گستاخ گشتم بـه شاه |
| بـه پير و جوان از مي آيد گـناه |
| هـمانـگـه يکي بـنده آمد دوان |
| کـه بيدار شد شاه روشـنروان |
| چو بيدار شد ايمـن و تـندرسـت |
| بـه باغ اندر آمد سر و تن بشـسـت |
| نيايش کـنان پيش خورشيد شد |
| ز يزدان دلي پر ز اميد شد |
| وزانـجا بيامد بـه جاي نـشـسـت |
| يکي جام مي خواسـت از مي پرسـت |
| چو از کـهـتران آگـهي يافـت شاه |
| بـفرمودشان بازگـشـتـن بـه راه |
| بـفرمود تا رفـت پيش آرزوي |
| هـمي بودش از آرزوي آرزوي |
| برفـت آرزو با مي و با نـثار |
| پرسـتـنده با تاج و با گوشوار |
| دو تا گـشـت و اندر زمين بوس داد |
| بـخـنديد زو شاه و برگـشـت شاد |
| بدو گـفـت شاه اين کـجا داشـتي |
| مرا مـسـت کردي و بـگذاشـتي |
| هـمان چامـه و چنگ ما را بس است |
| نـثار زنان بـهر ديگر کـس اسـت |
| بيار آنـک گـفـتي ز نـخـچيرگاه |
| ز رزم و سر نيزه و زخـم شاه |
| ازان پـس بدو گـفـت گوهرفروش |
| کـجا شد که ما مست گشـتيم دوش |
| چو بـشـنيد دخـتر پدر را بـخواند |
| هـمي از دل شاه خيره بـماند |
| بيامد پدر دسـت کرده بـه کـش |
| بـه پيش شهـنـشاه خورشيدفـش |
| بدو گـفـت شاها ردا بـخردا |
| بزرگا سـترگا گوا موبدا |
| کـسي کو خرد دارد و باهـشي |
| نـبايد گزيدن جز از خامـشي |
| ز ناداني آمد گـنـهـکاريم |
| گـمانـم کـه ديوانـه پـنداريم |
| سزد گر بـبـخـشي گـناه مرا |
| درفـشان کـني روز و ماه مرا |
| مـنـم بر درت بـنده بيخرد |
| شهـنـشاهـم از بـخردان نشـمرد |
| چـنين داد پاسـخ که از مرد مسـت |
| خردمـند چيزي نـگيرد بـه دسـت |
| کـسي را کـه مي انده آرد بـه روي |
| نـبايد کـه يابد ز مي رنـگ و بوي |
| بـه مـسـتي نديدم ز تو بدخوي |
| هـمي ز آرزو اين سخـن بـشـنوي |
| تو پوزش بران کـن کـه تا چـنـگ زن |
| بـگويد هـمان لالـه اندر سـمـن |
| بـگويد يکي تا بدان مي خوريم |
| پي روز ناآمده نـشـمريم |
| زمين بوسـه داد آن زمان ماهيار |
| بياورد خوان و برآراسـت کار |
| بزرگان کـه بودند بر در بـه پاي |
| بياوردشان مرد پاکيزهراي |
| سوي حـجره خويش رفـت آرزوي |
| ز مـهـمان بيگانـه پرچين بـه روي |
| هـمي بود تا چرخ پوشد سياه |
| سـتاره پديد آيد از گرد ماه |
| چو نان خورده شد آرزو را بـخواند |
| بـه کرسي زر پيکرش برنـشاند |
| بـفرمود تا چـنـگ برداشـت ماه |
| بدان چامـه کز پيش فرمود شاه |
| چـنين گـفـت کاي شـهريار دلير |
| کـه بـگذارد از نام تو بيشـه شير |
| توي شاه پيروز و لـشـکرشـکـن |
| هـمان رويه چون لالـه اندر چـمـن |
| بـه بالاي تو بر زمين شاه نيسـت |
| بـه ديدار تو بر فـلـک ماه نيسـت |
| سـپاهي کـه بيند سـپاه ترا |
| بـه جـنـگ اندر آوردگاه ترا |
| بدرد دل و مـغزشان از نـهيب |
| بـلـندي ندانـند باز از نـشيب |
| هـمانـگـه چو از باده خرم شدند |
| ز خردک بـه جام دمادم شدند |
| بيامد بر پادشا روزبـه |
| گزيدند جايي مر او را بـه ده |
| بـفرمود بـهرام خادم چـهـل |
| هـمـه ماهچـهر و همـه دلگسـل |
| رخ روميان هـمـچو ديباي روم |
| ازيشان هـمي تازه شد مرز و بوم |
| بـشد آرزو تا بـه مـشـکوي شاه |
| نـهاده بـه سر بر ز گوهر کـلاه |
| بيامد شـهـنـشاه با روزبـه |
| گـشادهدل و شاد از ايوان مـه |
| هـميراند گويان بـه مشـکوي خويش |
| بـه سوي بـتان سـمـنبوي خويش |
